มะเร็งเต้านมเป็นมากเฉพาะที่ (Locally Advanced Breast Cancer, LABC)
นิยามของ LABC ค่อนข้างจะหลากหลายแล้วแต่ละสถาบัน แต่ในที่นี้จะหมายถึงโรคในระยะ (UICC) ที่ III และ IV (กระจายไปเฉพาะต่อมน้ำเหลืองไหปลาร้า) และยกเว้น inflammatory breast cancer ซึ่งจะกล่าวในบทต่อไปเป็นที่ทราบกันดีแล้วว่าผู้ป่วย LABC ส่วนใหญ่มักมีมะเร็งกระจายเข้ากระแสเลือดแล้วตั้งแต่ก่อนรักษา โอกาสที่จะรักษาให้หายขาดนั้นอาจจะไม่มาก แต่โดยทั่วไปพบว่าผู้ป่วยกลุ่มนี้อยู่ได้นานพอสมควร ดังนั้นจุดมุ่งหมายของการรักษาผู้ป่วย LABC นอกจากจะหวังผลให้หายแล้ว ในกลุ่มที่ไม่มีโอกาสหายนั้นควรพยายามรักษาเพื่อให้มีระยะปลอดโรคนานที่สุด โดยเฉพาะการควบคุมโรคเฉพาะที่ (local control, LC) มีคุณภาพชีวิตดีที่สุด และมีภาวะแทรกซ้อนจากรักษาน้อยที่สุด
การรักษาด้วยรังสีอย่างเดียวในผู้ป่วยที่ผ่าตัดไม่ได้นั้น ได้ LC ประมาณ 30% ถึง 70% และ 5-YS 10%-30% 2, 3 การเพิ่ม LC นั้น จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณรังสี ซึ่งทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนสูงขึ้น4, 5 ดังนั้นในผู้ป่วยที่ผ่าตัดได้ควรจะได้รับการผ่าตัดร่วมกับการฉายรังสี ซึ่งได้ LC 80%-90% 6, 7, 8, 9, 10, 11 และ 5-YS 33%-50% 6,7, 8, 9, 10, 11 อย่างไรก็ตามถึงแม้จะสามารถเพิ่ม LRC แต่ปัญหาในผู้ป่วยกลุ่มนี้คือ การกระจายไปเข้ากระแสเลือดไปยังอวัยวะอื่น ๆ (distant metastasis, DM) ดังนั้นจึงมีการนำเคมีบำบัดมารักษาร่วม โดยมักจะใช้เคมีบำบัดรักษานำ (induction chemotherapy) หรือรักษาเสริม (adjuvant chemotherapy) โดยทั่ว ๆ ไป เคมีบำบัดจะให้ objective response 70%-90% และมี clinical complete response 16%-50% 12, 13
การใช้เคมีบำบัดรักษานำ (induction chemotherapy) เพื่อหวังผล :-
Randomized trials ซึ่งใช้เคมีบำบัดในการรักษาร่วมแสดงไว้ในตารางที่ 1
- 11 -
ตารางที่ 1 การใช้เคมีบำบัดในการรักษาร่วม (Randomized Trials Using Chemotherapy in Locally
Advanced Breast Cancer)
Reference No. of Randomization 5-Year Disease-Free 5-Year Overall
Patients Survival (%) Survival (%)
Schaake-Koning et al.14 118 RT 14 months 37
(Median)
Rubens et al.17 363 RT 15 35
RT + endocrine therapy 18 33
RT + CMF 19 33
RT + endocrine therapy + CMF 32 54
(At 3 years) (At 3 years)
(Median) (Median)
Caceres et al.19 87 RT 11 months 20 months
RT + M 9 months 18 months
RT + CMF 15 months 25 months
Abbreviation: CMF, cyclophosphamide, methotrexate, 5-fluorouracil; AV, doxorubicin, vincristine; BCG, bacillues Calmette-Guerin; CFV, cyclophosphamide, 5-fluorouracil, vincristine; VAC, incristine, doxorubicin, cyclophosphamide; M. mastectomy; RT, radiation therapy
- 12 -
จากการศึกษาเหล่านี้รวมทั้งการศึกษาอื่น ๆ20, 21, 22, 23 สนับสนุนการผ่าตัดร่วมกับการฉายรังสีเพื่อเพิ่ม LC การใช้เคมีบำบัดร่วมถึงแม้จะไม่พบว่าจะเพิ่มการหายขาดจากโรคอย่างเด่นชัด แต่เมื่อเทียบกับการรักษาเฉพาะที่อย่างเดียว จะเห็นว่าการรักษาโดยใช้เคมีบำบัดร่วม ทำให้อัตราการอยู่รอดสูงขึ้นอย่างเด่นชัด24 ในปัจจุบัน เคมีบำบัดจึงเป็นส่วนหนึ่งของการรักษาร่วมใน LABCตารางที่ 2 แสดงวิธีการการรักษา LABC12
เคมีบำบัดที่นิยมใช้ใน LABC แสดงไว้ในตารางที่ 312
- 13 -
ตารางที่ 3 เคมีบำบัดที่นิยมใช้ใน LABC
Adriamycin 40 mg/m2 i.v. day 1
Cyclophosphamide 200 mg/m2 p.o. days 3-6
Repeat cycle of 21 days.
Adriamycin 60 mg/m2 day 1
Cyclophosphamide 600 mg/m2 day
Repeat cycle every 21 days.
Cyclophosphamide 100 mg/m2 p.o. days 1-14
Adriamycin 25 mg/m2 i.v. days 1 and 8
5-FU 500 mg/m2 i.v. days 1 and 8
No treatment days 15-18; repeat cycle every 28 days.
Adriamycin 50 mg/m2 i.v. day 1
Cyclophosphamide 500 mg/m2 i.v. day 1
5-FU 500 mg/m2 i.v. day 1
Repeat cycle every 3 weeks.
5-FU 500 mg/m2 i.v. days 1 and 8
Adriamycin 50 mg/m2 i.v. by continuous infusion over 48 to 96 hours
Cyclophosphamide 500 mg/m2 i.v. on day 1
Repeat cycle every 28 days.
The total cumulative dose of Adriamycin in all regimens should not exceed 450 mg/m2